> ## Content Index
> Fetch the complete content index at: https://de-nieuwe-lezer.ghost.io/llms.txt
> Use this file to discover other available public pages before exploring further.

# Ik kocht een ringlamp en dit is wat er gebeurde
- URL: https://de-nieuwe-lezer.ghost.io/ik-kocht-een-ringlamp-en-dit-is-wat-er-gebeurde/
- Published: 2026-09-05T09:00:57.000Z
- Updated: 2026-09-05T09:00:57.000Z
- Author: Sophie van Oostvoorn

In juni schrok ik me een hoedje. Uit het Digital News Report bleek dat slechts 9 procent van de Nederlanders nieuws consumeert via zelfstandige makers op sociale media. Ik was net begonnen met mijn onderzoek naar de mogelijkheid voor een netwerk of collectief voor zelfstandige makers in Nederland en zag mijn plan smelten als sneeuw voor de zon. 

Ik was aan het onderzoek begonnen om twee redenen: op platforms zie ik steeds meer inhoudelijke content en journalistiek voorbij komen van mensen die niet voor een journalistieke titel werken. Hun bereik groeit, dus deze mensen zijn steeds meer ruimte aan het innemen op de platforms. Daarnaast zie ik ook dat het titels ondanks investeringen niet altijd lukt om grote publieken op te bouwen. 

Die zelfstandige makers zie ik niet als een bedreiging voor de journalistiek, maar als een kans om mensen van goede informatie te voorzien op een plek waar veel mensen zijn maar waar traditionele media niet altijd groot bereik weten te creëren. Dus ik vroeg me af: (hoe) kan ik iets organiseren om deze mensen, die een positieve bijdrage leveren aan het informatie ecosysteem, te ondersteunen? 

### Nieuwsconsumptie via social media

Ik liep al een tijdje met dit idee rond, en in het Creator Shift Strategy Group van Lucy Kueng ben ik het onderzoek gaan uitvoeren. Vaste lezers weten dat ik groot fan ben van haar boek Strategic Management in the Media (lees dat boek!), dus ik vond het heel tof dat ik mee kon doen. Dit is een soort accelerator programma, waarin je in een internationaal gezelschap samenwerkt. Iedereen werkt aan diens eigen project, en je komt regelmatig bij elkaar om voortgang te bespreken en om feedback te geven en te krijgen van elkaar. En van Lucy natuurlijk. Het is een heel fijn traject, omdat het richting geeft en een stok achter de deur om meters te maken. 

> *Wil je begeleiding (en een fijne stok achter de deur) bij een strategisch project rond creator media/journalistiek? Lucy begint weer een nieuw traject,* [*en er is nog plek*](https://lnkd.in/p/eZUbPJRN?ref=de-nieuwe-lezer.ghost.io)*!*

Terug naar het Digital News Report, want toen ik het helemaal las, zag ik dat er een stuk meer te vertellen was over nieuwsconsumptie via sociale media en creators dan de 9 procent die overal rondging. In de groep 18- tot 34-jarigen zijn deze cijfers een stuk hoger: gemiddeld 38,5 procent volgt of ziet online makers, 23 procent volgt of ziet makers die soms over nieuws praten en 22 procent die gericht zijn op het maken van nieuws. Bovendien is voor 33 procent van 18- tot 34-jarigen sociale media de belangrijkste bron voor nieuws. 

In het internationale rapport vond ik ook nog belangrijke inzichten over hoe nieuwsconsumptie via sociale media de perceptie van nieuws beïnvloedt. Het onderzoek van dit jaar wijst opnieuw uit dat meer gebruik van sociale media voor nieuws leidt tot een lager vertrouwen in nieuws. Het vertrouwen in Nederland blijft gemiddeld omdat mensen vertrouwen hebben in de titels, maar in toenemende mate zie je dat jongere leeftijdsgroepen die titels in mindere mate tegenkomen. Gezien de hoge mate van gebruik van sociale media is het waarschijnlijk dat het vertrouwen in journalistiek blijft dalen. Hoewel de maker industrie in Nederland dus nog in de kinderschoenen staat, zie je ook dat de journalistiek op sociale media wel een handje kan gebruiken en dat er wel degelijk een deel is van de nieuwsconsumenten die nieuws ook volgen via de zelfstandige makers. 

### Indie journalism

Voor het creator project ging ik op onderzoek uit om te horen van de zelfstandige makers. Dat zijn hele leuke gesprekken. Ik leer ontzettend veel van hoe ze werken, hoe ze naar de platforms kijken en ermee omgaan, welke inkomstenstromen ze gebruiken en wat hun motivatie is om het te doen. 

Op basis van de gesprekken en het research heb ik een framework gemaakt om wat scherper te krijgen wie nu een zelfstandige maker, een influencer en een freelance journalist is. Ik vond de gemene delers, en ik heb de praktijk ‘indie journalism’ genoemd. Een hybride invulling van de rol lijkt me beter passen bij het huidige informatie-ecosysteem en de uitdagingen die passen bij het bestaan van een freelance journalist an sich. En ik vind indie journalism een leuke naam.

![](https://storage.ghost.io/c/b7/52/b7520606-f638-4462-86d5-c5f0b52cd298/content/images/2026/09/Indie-framework-1.png)

Ook heb ik in kaart gebracht waar de pains en gains van de makers zitten: waar gaat het goed, wat levert het op, wat hebben ze geleerd vs waar lopen ze tegenaan, waar worstelen ze mee en wat willen ze doen waar ze niet aan toe komen. Daar zitten zeker aanknopingspunten voor mijn netwerk/collectief-idee. De problemen die ze hebben komen bijvoorbeeld behoorlijk overeen met die van de PINO’s en van freelancers. Ook gevestigde media dealen met vergelijkbare uitdagingen rond de strategie van het inzetten van makers.

Het is ontzettend leerzaam om een onderzoek naar een ontluikende markt te doen. Zo kreeg ik mensen die in de journalistiek werken een stuk makkelijker te pakken dan de creators zelf. Dat zal ook het een en ander te maken hebben met mijn netwerk, maar ik merkte wel dat ik bij de mensen werkzaam in de journalistiek dingen kwam brengen en bij de creators vooral kwam halen. Dat zegt misschien ook wel wat over wat de verstandhoudingen zijn: creators zitten op een berg inzichten en informatie, die de mensen in de journalistiek ontberen.

### Maken geeft autonomie

Maar bovenal inspireert het onderzoek me om meer te gaan maken. In het freelancen ervaar ik toch minder autonomie dan ik had verwacht: je blijft afhankelijk van opdrachtgevers, die allemaal weer een eigen agenda hebben. Maar vanzelfsprekend heb ik hen nodig, om iedere maand m’n huur en de kattenbrokken te betalen.

Het maken van deze nieuwsbrief geeft me autonomie en energie, dus ga ik meer van doen: ik heb deze week [mijn eerste video gepubliceerd op LinkedIn](https://lnkd.in/p/eW9f3QKa?ref=de-nieuwe-lezer.ghost.io). Dat komt door iets wat Lucy tegen me zei tijdens een van onze gesprekken. Ik zat me hardop af te vragen waarom titels niet meer doen om hun nieuwsbrieven aan video te koppelen, vroeg ze: waarom doe je het zelf niet? Ja, daar had ik niet van terug. Dus ik heb bij de Action een ringlight gekocht, alle bezwaren die ik had over boord gegooid en ik ben gaan filmen.

De video maken was leuk en frustrerend tegelijkertijd: welke achtergrond kies je, ga je voor een teleprompter of niet, hoe lang mag je script zijn en natuurlijk: wat gaat iedereen ervan vinden?! Maar ik was best tevreden met het eerste resultaat en ik kreeg hele lieve reacties, dus ik heb nu nog meer zin om video’s te maken.

Wat ik nu al geleerd heb: teleprompter werkt niet voor mij (ik kreeg er een hele rare blik van), dus de video heb ik in stukjes opgenomen (ging ook weer sneller met overzetten naar m’n laptop) en monteren ging best goed! Alles bij elkaar was ik een dag kwijt met het maken, maar nu de eerste kinderziektes uit het proces zijn, moet het een stuk sneller kunnen. En het belangrijkste dat ik heb geleerd van dit onderzoek is: gewoon doen. Misschien is dat iets wat je vaker moet leren, want met deze nieuwsbrief ben ik ook gewoon begonnen. Er zijn toch altijd mensen die het suf vinden wat je doet, maar er zijn vaak meer mensen die het leuk vinden. 

**Wil je meer weten over het creator project,** [**neem dan contact op**](mailto:sophie.vanoostvoorn@gmail.com)**! Het verzamelen van deze informatie heeft me een hoop energie en tijd gekost, dus die ga ik niet zomaar rondstrooien. Maar laat het weten als je vragen hebt, want ik vind het leuk om van gedachten te wisselen!**

![](https://storage.ghost.io/c/b7/52/b7520606-f638-4462-86d5-c5f0b52cd298/content/images/2026/09/Nieuwsbrief-afbeeldingen-4-1.png)

Over twee weken is tout journalistiek Nederland in Deventer te vinden op het Nederlands Journalistiek Festival. Dit gratis evenement wordt voor de tweede keer georganiseerd en heeft een overvol programma. Ik organiseer dit jaar twee panels, dus ben deze week veel aan het bellen en voorbereiden met de panelleden.

### **Fuck-up sessie 2.0 — leren van fouten**

Op vrijdag om 16.50 uur in De Hip ga ik in gesprek met Koen Freijssen (adjunct-hoofdredacteur RTV Rijnmond), Fabienne Meijer (product manager OCCRP), Rik Wassens (onderzoeksjournalist NRC) en Anouk Kootstra (onderzoeksjournalist Investico) over hun flaters, misstappen, mislukkingen en andere fouten.

### Jongeren bereiken en betrekken: hoe je relevant blijft voor jonge publieken

Op zaterdag om 15.00 uur in de bibliotheek ga ik in gesprek met Janna van Nieuwenhuijzen (head of future audiences DPG Media), Tim Hofman (presentator, programmamaker BNNVARA), Tim Groot Kormelink (universitair hoofddocent journalistiekwetenschap VU) en Sophie Kluivers (projectmanager online nieuws Talpa) over hoe je in de praktijk nieuwe en jonge publieken betrekt bij journalistiek.

Ook sluit ik aan bij het panel 'Aan de slag met intervisie' onder leiding van Timon Ramaker op zaterdag om 10.00 uur in de Rococozaal! Over intervisie gesproken, ben jij een innovator opzoek naar een klankbord? We gaan met Club PINO binnenkort aan de slag met een programma. Wil je daarvan op de hoogte blijven? [Laat dan hier je mailadres achter!](https://docs.google.com/forms/d/e/1FAIpQLSf6v3EuqktmeCDalI00rbeJEICL6-xLMVNAIezIfNByqRIVYQ/viewform?usp=header&ref=de-nieuwe-lezer.ghost.io)